Προσαρμόζουμε στην αλλαγή!

Στόχος:

1ος. Σε επίπεδο γνώσης: Να κατανοήσουμε ότι η ζωή είναι γεμάτη αλλαγές

2ος. Σε επίπεδο ικανότητας: Να είμαστε ικανοί να αντιμετωπίζουμε τις αλλαγές .

3ος. Σε επίπεδο στάσης ζωής: Να μην φοβόμαστε τις αλλαγές.

Ορισμός:

Προσαρμογή στην αλλαγή σημαίνει ότι αποδέχομαι  το καινούριο που έρχεται και προσπαθώ να το κατανοήσω ώστε να οργανωθώ καλά και να αντιμετωπίσω την αλλαγή.

 

Παράδειγμα:

Ο νέος  μου δάσκαλος ελπίζω να είναι εξίσου καλός με τον παλιό, ας του δείξω εμπιστοσύνη.

Στις διακοπές παρόλο που αλλάζει όλο το πρόγραμμά μου, μπορώ να περνάω υπέροχα

Μετακομίσαμε σε άλλο μέρος ή σπίτι. Ήταν ανάγκη γι’ αυτό θα συνηθίσω.

 

Σχέδιο δράσης για το σπίτι και το σχολείο

Συζητάμε  με τα παιδιά για το πόσο συνηθισμένο είναι να συμβούν αναπάντεχα γεγονότα στη ζωή μας.

Κάνουμε συχνές αλλαγές στη διαρρύθμιση του χώρου μας ώστε να εξοικειωθούν τα παιδιά με απλές αλλαγές.

Μιλήστε με τα παιδιά για το πόσο σημαντικό είναι για την επιβίωση του ανθρώπου να έχει ικανότητες προσαρμογής.

Προτρέψτε τα παιδιά ν’ αλλάζουν τις συνθήκες.

Να θυμάσαι…

Μην ξεχνάτε ότι η αδράνεια είναι κακός    σύμβουλος του  ανθρώπου.

Την αλλαγή αρκετές φορές δεν μπορούμε να την αποφύγουμε

Να μάθετε να σας αρέσει η αλλαγή

Να μάθετε να αντιδράτε κατάλληλα στην αλλαγή

Να διακρίνετε τα υπέρ και τα κατά σε μια αλλαγή

 

Λέξεις ή φράσεις κλειδιά .

Τα πάντα αλλάζουν και τίποτα δεν μένει.  Ηρακλειτος

Οι πολύ δύσκολες καταστάσεις φέρνουν και μεγάλες αλλαγές. Ευριπίδης, 

Όλοι θέλουν να αλλάξουν τον κόσμο, αλλά κανένας δεν θέλει να αλλάξει τον εαυτό του. Λέων Τολστόι,

 

 

 

 

ΤΑ ΒΕΡΓΟΛΥΓΙΣΜΑΤΑ

(Διασκευή  μύθου του Αισώπου)

 

Την παλιά εποχή, πριν τον μεγάλο κατακλυσμό του Δευκαλίωνα, τα δέντρα δεν ήξεραν να λυγούν του κλώνους τους και υπέφεραν από τους ανέμους και   έσπαζαν τα κλαδιά τους κάθε φορά που  ο Αίολος άνοιγε του ασκούς του και φύσαγαν βοριάδες σαν τον Βαρδάρη, ή τον Λίβα ή ακόμη και τον Λεβάντε.

 

Τα καλάμια, όμως,  τα κατάφερναν καλά στις αλλαγές του ανέμου και δεν έσπαζαν, αν και ήταν πολύ λεπτά. Τα δέντρα το παρατήρησαν γι αυτό και  αποφάσισαν να τα ρωτήσουν.

– Για το όνομα της προστάτιδας της χλωρίδας της Δήμητρας, σώστε μας. Ποιο μυστικό  γνωρίζετε και δεν παθαίνετε συμφορές;

– Δεν υπάρχει κανένα μυστικό, είπαν τα καλάμια, εμείς, όταν έχει καλό καιρό, καθόμαστε ίσια και αλύγιστα όπως  κάθεται το άγαλμα ή μάλλον ο ανδριάντας του Ηνιόχου, που έχει αφιερώσει στους Δελφούς ο τύραννος της Γέλας της Μεγάλης Ελλάδας,  ο Πολύζαλος, για τη νίκη του άρματός του στους Πυθικούς αγώνες του 478 π.Χ.

Όταν όμως φυσάνε τα  δυνατά μελτέμια, όπως φυσούν  στους Φούρνους, στους Λειψούς, στην Αστυπάλαια, στη Λέρο και τα άλλα προσκυνητάρια του Αιγαίου και κινδυνεύουμε να σπάσουμε, τότε αλλάζουμε στάση και λυγάμε  κατά την κατεύθυνση του ανέμου, για να  προσαρμοστούμε στην αλλαγή. Υποχωρούμε λίγο όσο χρειάζεται για να νικήσουμε τον άνεμο με τούτο το έξυπνο σχέδιο μας.

Εσείς όμως, καθώς γνωρίζουμε, μένετε αλύγιστα και αγέρωχα, με θάρρος παράλογο   στις θυελλώδεις  καταιγίδες και επιμένετε σε μια μόνο θέση, που, πολλές φορές, είναι πολύ αδύναμη να σας βοηθήσει.

Έτσι συμβαίνει σε όλα σχεδόν τα πράγματα και στους ανθρώπους, όταν δεν προσαρμόζονται στην αλλαγή. Μένουν στο περιθώριο ή χάνονται.

Για  κοίταξε, υπερήφανη και αιωνόβια ελιά μου, γύρω σου – ρωτούμε εσένα σαν γεροντότερη – και πες μας, είναι τίποτα χωρίς αλλαγή από αυτά που βλέπεις αιώνες τώρα

– Όχι, είπε η ελιά.

– Τα βλέπετε; Τα πάντα ρει και ουδέν μένει, λέει ο Ηράκλειτος  από τη Μίλητο. Πες μας  ακόμη, ελιά μου, τι συμβαίνει όταν κάποιος δεν αλλάζει στις αλλαγές;

– Κατατσακίζεται, είπε η ελιά.

– Πολύ σωστά, είπαν τα καλάμια. Πηγαίνετε στο καλό. Τώρα που μάθατε, θα τα καταφέρνετε καλύτερα.

Έτσι έμαθαν τα δένδρα τα  βεργολυγίσματα.

Αλλά δεν τα έμαθαν όλα καλά, αφού άλλα απλώς λυγούν και άλλα κάνουν τεμενάδες.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Επεξεργασία του κειμένου

 

1.Ερωτήσεις μνήμης-παρατηρητικότητας

α) Ποιοι παίρνουν μέρος στο διάλογο;

β) Τι κάνει τα καλάμια να σπάζουν;

γ) Υπάρχει στο κείμενο η λέξη «άνεμος»;

2.Ερωτήσεις επέκτασης της σκέψης

α) Πού συνήθως φυτρώνουν τα καλάμια;

β) Ποια φαίνονται πιο ανθεκτικά τα δέντρα ή τα καλάμια;

γ) Πώς αντιμετωπίζουν το δυνατό άνεμο τα δέντρα και πώς τα καλάμια;

3.Ερωτήσεις εκμαίευσης μιας απλής προσωπικής γνώμης

α) Πιστεύεις ότι τα καλάμια προστατεύονται καλύτερα από τα δέντρα;

β) Τι νομίζεις πως σώζει τα καλάμια;

γ) Μπορεί να συμβεί το ίδιο στους ανθρώπους;

4..Ερωτήσεις ηθικής  κατεύθυνσης

α) Αν ήσουν η αιωνόβια ελιά τι θα συμβούλευες τα δέντρα;

β) Πιστεύεις πως γίνονται αλλαγές στη ζωή των ανθρώπων;

5..Ερωτήσεις  κριτικής ισκέψης. Εκμαίευσης με τη μέθοδο των νύξεων

α) Ο Ηράκλειτος είπε: Τα πάντα ρει και ουδέν μένει. Πώς το καταλαβαίνεις;

β) Τι ξέρεις για τους ασκούς του Αιώλου;

  1. Ερωτήσεις λογικής ισκέψης. Διευκρίνισης

α) Εξήγησέ μου τι σημαίνει η φράση  «άνοιξαν οι ασκοί του Αιώλου»;

β) Γιατί αποκαλεί ο συγγραφέας την ελιά «γριά»;

7..Ερωτήσεις λογικής κριτικής ισκέψης . Δικαιολόγησης

α) Πώς δικαιολογείς τον Αίσωπο που βάζει και μιλούν τα δένδρα ;

8..Ερωτήσεις λογικής κριτικής ισκέψης.Αιτιολόγησης

α) Γιατί τα δέντρα δε μπορούν να λυγίσουν όπως τα καλάμια;

β) Γιατί οι άνθρωποι που δε λυγίζουν μένουν στο περιθώριο;

9..Ερωτήσεις δημιουργικής φαντασίας

α) Πώς φαντάζεσαι το σκηνικό που εκτυλίχθηκε η ιστορία μας;

β) Τι άραγε έκαναν τα δέντρα μετά την απάντηση που έδωσαν τα καλάμια;

10..Ερωτήσεις δημιουργικής  κατεύθυνσης

α) Γίνε η αιωνόβια ελιά και δώσε μια συμβουλή στα δέντρα.

β) Γίνε ένα από τα δέντρα και πες μας γιατί συμπεριφέρεσαι έτσι όταν φυσά ο άνεμος.

11..Ερωτήσεις για ανάπτυξη κοινωνικής ευθύνης. Λήψη λογικών και ηθικών αποφάσεων

α) Γιατί πρέπει να ακούμε με προσοχή όποιον αντιπροσωπεύει στη ζωή μας την αιωνόβια ελιά;

β) Από όσα άκουσες, τι σκοπεύεις να εντάξεις στη ζωή σου;

12.Ερωτήσεις για κοινωνική ευαισθητοποίηση

α) Γιατί νομίζεις  πως ασχοληθήκαμε με αυτό το μάθημα;

β) Νομίζεις πως εσύ πρέπει να είσαι ευέλικτος στη ζωή σου ;  Γιατί;

γ) Θα μιλήσεις σε κάποιο φίλο ή συμμαθητή σου για την ανάγκη της προσαρμογής;

 

 

Δραματοποίηση σεναρίου

 

Τα δέντρα ήταν άμαθα

-μωρά-

δεν λύγιζαν τη μέση

και δεν μπορούσαν στο βοριά

-θρακιά-

κανένα τους ν΄ αντέξει

 

Σε κείνη  την παλιά εποχή

-την Προ του Χ.

τα σπάζε η Μαΐστράδα,

και το Ζεφύρι και ο Γαρμπής

– ο αψής-

Λεβαντες , σοροκάδα»

 

Κοιτούσαν, όμως   τα λεπτά

-λιανά-

καλάμια πως κουνιόταν

σε Λίβα. Μαΐστρο ή Νοτιά

-Οστριά-

σειόνταν και λυγιόνταν.

 

Μια γριά ελιά πάει κοντά

– σιμά –

παρακαλάει και κλαίει

(Πως περπατάνε τα  φυτά

-κι η  ελιά-

ο Αίσωπος το λέει)

 

Ελιά

Πείτε καλάμια λυγερά

-ψηλά-

σε μας  το μυστικό σας;

Εμείς χοντρά εσείς λιγνά,

– ψιλά  –

μα αδύναμα εμπρός σας

 

Καλάμια

Ελιά, εμείς στους δυνατούς

– κακούς-

βοριάδες και νοτιάδες

γέρνουμε φύλλα και κορμούς

– κι ανθούς-

λυγάμε  τις κορφάδες

 

Μα εσύ αγέρωχα κρατάς

-βαστάς!-

πάντα «ορθή τη μέση»

μα ο δυνατός σαν είν΄ κακός

-μωρός –

το θάρρος δεν του αρέσει

 

Ελιά μου εσύ αειθαλή

– ιερή-

βρες το σοφό και ρώτα

«Τι δεν αλλάζει εδώ στη Γή;»

-η ζωή –

«Τι μένει ίδιο  σαν  πρώτα;»

 

Ελιά

Τα πάντα «ρει».

Ουδέν μη «ρει».

Και ό,τι «ρει»

είναι το ρει

που αεί ρει

κι όμως δεν ρει

αφού τηρεί

πάντα το ρει.

άρα: ου ρει

 Μα το ουρεί

Σημαίνει ρει

Άρα το ρει

Θα αειφορεί

 

Καλάμια

Το νόημα είναι όπως το λες

– διαυγές –

Όποιος ακούει το «βλέπει»

Άκου λοιπόν δυο  συμβουλές

-σοφές-

συ διάλεξε όποια πρέπει

 

Καλάμι πρώτο

Για ιδανικά σαν πολεμάς

-πονάς-

στάσου κόντρα στο ρεύμα

Και ας χαθείς μη το ξεχνάς

-νικάς-

Για ότι αγαπάς πολέμα!

 

Καλάμι δεύτερο

Σαν έρθει μαύρη  αλλαγή

-αλί-

που έχει άγρια φόρα

λύγισε λίγο , όσο αρκεί,

-ως κει-

για να περάσει η μπόρα

 

 

Καλάμια

Ελιά μου ! σύρε στο «καλό»

-καιρό-

και να μας ευλόγατε

όλα τα δέντρα τα τρανά

-ψηλά-

σαν  θα  ….βεργολυγάτε.

 

Αφηγητής

Τα  δένδρα πού είναι σαν κι εμάς

-«ντουνιάς»-

ανόμοια  και παρόμοια

Τις συμβουλές της κυρά-ελιάς

-της γριάς-

δεν κρίναν ίδια κι όμοια

 

Άλλα λυγίζουν την κορφή

-με ευχή-

να φύγουν οι μπελάδες

κι αλλά τσακίζουν το κορμί

-στη γη –

και κάνουν τεμενάδες

 

Τα ποιητικά μέτρα είναι  πέντε τα  παρακάτω.

Ανάπαιστος :Έχει τρείς συλλαβές και τονίζεται η τρίτη π.χ. (τα-τα-τά)

Δάκτυλος :Έχει τρείς συλλαβές και τονίζεται η πρώτη π.χ. (τά-τα-τα)

Αμφιβραχύ :Έχει τρείς συλλαβές και τονίζεται η δεύτερη π.χ. (τα-τά-τα) 

Ίαμβος  :Έχει δύο συλλαβές και τονίζεται η δεύτερη π.χ. (τα-τά)        

Τροχαϊκός  :Έχει δύο συλλαβές και τονίζεται η πρώτη π.χ. (τά-τα)

 

Απαγγέλουμε την παρακάτω  Ακροστιχίδα  με τα μέτρα που πρέπει

Αλλαγή

Αγαπώ το ωραίο καινούργιο  κι υπομένω  αν μου τύχει  κακό. Ανάπαιστος

Λόγο θα έχει o σοφός  όταν λέει  πρόσεχε άνθρωπε  πάντα το ρει.  Δάκτυλος 

Λόγο θα έχει και κείνος που  λέει:  Φέρνει ευκαιρίες η καθ   αλλαγή .Δάκτυλος                 

Αλλάζω σαν πρέπει γι αυτό θα το πω, το νέο μ’ αρέσει και το προκαλώ.  Αμφιβραχύ  Γεια σου χαρά σου αλλαγή  με τα διπλά σου …και λι .           Ίαμβος   (τατά)     

Ήρθαν νέα να ’ναι ωραία  αλλαγή να φέρουν νέα. Τροχαϊκός  (τάτα)

 

 

 

4. Ανάθεση εργασιών

Γλωσσική ανάπτυξη.    Αναθέστε μια άσκηση από την γραμματική.

Μαθηματική ανάπτυξη.   Αναθέστε μια άσκηση από την πρακτική αριθμητική.

Αισθητικοκινητική ανάπτυξη.  Αναθέστε μια άσκηση ζωγραφικής αναπαράσταση

Μουσική ανάπτυξη.   Υπάρχει κάποιο μουσικό κομμάτι που νομίζετε ότι μπορεί να συνδυαστεί  με το θέμα μας