Οι Πρόσκοποι από τη Χίο

Την προηγούμενη άνοιξη, οι πρόσκοποι του σώματος Χίου προγραμμάτισαν ένα ταξίδι το τριήμερο από τις 15-μέχρι τις 17 Μαΐου 2015.

Δεν έλαβαν μέρος όλοι οι πρόσκοποι του σώματος που ήταν κάπου πενήντα άτομα, αλλά μόνο μια  μικρότερη ομάδα από αυτούς. Το αναφέρω αυτό για να το προσέξετε!.

Η εκδρομή είχε διάρκεια ένα ολόκληρο Παρασκευοσαββατοκύριακο. Μη σας παρασύρει η λέξη –σιδηρόδρομος- , με πλοίο ταξίδεψαν της γραμμής Χίος – Καβάλα και από εκει οδικώς, μέσω Κιλκίς, έφτασαν στο χωριό Δοϊράνη της ομώνυμης λίμνης Είχαν ιερό  σκοπό! Θα προσκυνούσαν στο μεγάλο στρατιωτικό κοιμητήριο των ηρώων της μάχης του Σκρά για να τιμήσουν τους ήρωες παππούδες τους, που έπεσαν πολεμώντας στη πολύνεκρη μάχη για την σωτηρία της πατρίδας το Μάη του 1918.

Οι Κάτοικοι τις Χίου τιμούν τους  προγόνους τους και δείχνουν σεβασμό και αγάπη.

Αυτό φαίνεται και από το γεγονός ότι, ενώ πολλές πόλεις και μέρη διεκδικούν (ερίζουν, λέγανε, παλιά) για το αν είναι δικό τους τέκνο ή όχι ο ενδοξότερος και σημαντικότερος Έλληνας προγονός μας, ο Όμηρος, μόνο η Χίος «μαχόμενη», ψάχνει, βρίσκει και παρουσιάζει ενδείξεις, τεκμήρια και αποδείξεις και υποστηρίζει ότι ο Όμηρος είναι δικό της τέκνο. Πηγαίνοντας στη Χίο το διαπιστώνεις αυτό, αφού έχουν να σου δείχνουν μαρτυρίες από το πέρασμα του Ομήρου και από κει.

Σχεδόν έχουμε  πειστεί ότι ο Όμηρος γεννήθηκε, έδρασε και έγραψε στη Χίο.

Αυτό είναι αξιέπαινο για την Χίο και τους κατοίκους της, αλλά και ένα καλό παράδειγμα για όσους συνερίζονται, όχι για να τους ανταγωνιστούν αλλά να τους συναγωνιστούν στο ψάξιμο της αλήθειας.

Γιατί όταν ψάχνει κανείς την αλήθεια μένει έκπληκτος, όταν από την μια ακούει την εκδοχή ότι η Χίος διεκδικεί την πατρότητα του Όμηρου και από την άλλη καθώς διαβάζει ,για παράδειγμα, στη γ ραψωδία της Οδύσσειας, την περιγραφή που αναφέρεται στην επίσκεψη του Τηλέμαχου στην Πύλο του Νέστωρα, εκπλήσσετε από την ακριβή τοπογραφική περιγραφή της περιοχής της Πύλου που κάνει ο Όμηρος. Αναρωτιέται λοιπόν κανείς αν μπορεί ο ποιητής να γράφει με τέτοια ακρίβεια για έναν τόπο, αν δεν έχει γεννηθεί ή έχει ζήσει ή έχει μείνει για πολύ καιρό, έστω ως επισκέπτης σε αυτόν τον τόπο. Την Πύλο εννοώ !!!!

Ας αφήσουμε το Ομηρικό ζήτημα, εδώ ήσυχο για λίγο, γιατί παρακάτω θα το συνεχίσουν οι ίδιοι οι Χιώτες πρόσκοποι και ας μιλήσω για την εκδρομή τους.

 

Οι πρόσκοποι, λοιπόν, όλο ζωντάνια, όταν έφτασαν το απόγευμα της Παρασκευής κατασκήνωσαν στις όχθες της λίμνης Δοϊράνης. Τακτοποίησαν τις σκηνές τους και στη συνέχεια συγκεντρώθηκαν για να οργανώσουν το πρόγραμμά τους.

Κατά αρχάς τοποθέτησαν  μια τεράστια οθόνη που έγραφε

1η Ενωμοτία προσκόπων Χίου ο  ΚΟΡΑΗΣ

Οι εκδρομές τους είναι γεμάτες με δραστηριότητες και ακολουθούν ένα πρωτόκολλο που υπηρετεί τη γνώση, την κοινωνικότητα, την οικολογία, τον πολιτισμό και την αλληλεγγύη.

Ένας από αυτούς κάθε φορά έχει προετοιμαστεί  για να μιλήσει για κάποιο θέμα.

Δεν υπάρχει καλύτερη επιμόρφωση, όταν αυτή γίνεται μεταξύ «ομοίων». Οι μόνοι επαγγελματίες, «μη χειρώνακτες», που την εφαρμόζουν σήμερα είναι οι γιατροί και οι δικηγόροι όταν ειδικεύονται και στον αρχαίο κόσμο οι Σπαρτιάτες. Πόσο θα είχε ωφεληθεί και η παιδεία αν οι εκπαιδευτικοί μας πριν διδάξουν μαθήτευαν κοντά σε άλλους έμπειρους εκπαιδευτικούς για πολύ χρόνο!

Οι πρόσκοποι με κάθε ευκαιρία αλληλοδιδάσκονται. Έτσι και εδώ, όταν συγκεντρώθηκαν, ένας πρόσκοπος πήρε θέση σε ένα ελαφρώς ψηλότερο μέρος μπροστά από τους υπόλοιπους  προσκόπους, που όλοι κάθονταν οκλαδόν, και άρχισε την ομιλία του που είχε με επιμέλεια προετοιμάσει.

Μετά από τέτοιες ομιλίες ,συνήθως, ακλουθούν ερωτήσεις και συζήτηση.

Το θέμα της σημερινής τους επιμόρφωσης θα έχει πολύ ενδιαφέρον, αφού έχει σαν θέμα τί άλλο τον Όμηρο. Ο τίτλο του είναι:

«Ο Όμηρος αγαπά τους ξένους. Μήπως είναι ξένος!!! Αλλά από πού;;;;

Βέβαια, εδώ, πρέπει να είμαστε προσεκτικοί, μήπως έχουμε  ηθική παρεκτροπή, γιατί το θέμα το εισηγείται ένας πρόσκοπος που είναι εγγονός και γιός δύο ανθρώπων που διαφωνούν σχετικά με την καταγωγή του Ομήρου!!!! Μήπως τον έχει επηρεάσει …ασύμμετρα ο πατέρας ή ο παππούς! Να εξηγήσουμε  καλύτερα.

Ο πρόσκοπος που θα μιλήσει είναι Χιώτης και η μητέρα του Χιώτισσα και μάλιστα κόρη ενός Χιώτη λυκειάρχη φιλολόγου και Ομηριστή που θεωρεί Χιώτη τον Όμηρο.

Ο πατέρας του, αντιθέτως, είναι φιλόλογος, καθηγητής σε γυμνάσιο της Χίου, που, όμως, –εδώ είναι το πρόβλημα- κατάγεται από την Πύλο. Έχει κάνει μελέτη πάνω στη γραμμική Β γραφή  και είναι υποστηριχτής της άποψης ότι ό Όμηρος είναι από τα δικά του μέρη. Θα δούμε παρακάτω πως και γιατί.

Σαν γιος και εγγονός ο πρόσκοπος, βέβαια δεν θέλει να κάνει «οβάλ» την εισήγηση του και να κρατήσει ισορροπία στην διαφωνία πατέρα και παππού Θα προσπαθήσει λέει να είναι αντικειμενικός και ας δυσαρεστήσει τον πατέρα του ή τον παππού του. Του είναι φίλτατοι λέει και οι δύο, πατέρας και παππούς, αλλά του είναι και φιλτάτη η αλήθεια.  Ας τον ακούσουμε, προσεκτικά.

Διάλεξε ο ευφυής πρόσκοπος ένα κείμενο  από την Οδύσσεια του Ομήρου που περιγράφει γεγονότα που διαδραματίστηκαν στην Πύλο  και τα ……πέριξ.

 

 

Η φωτογραφία είναι από την Πύλο. Η Τοποθεσία λέγεται Βοιδοκοιλιά  (προφανώς καταλαβαίνεις γιατί)

Το πρώτο περιστατικό από τα παρακάτω έγινε, πιθανόν, σε τούτη την παραλία. Ο αρχαίος ναός πάνω  δεξιά είναι του Ποσειδώνα δεν φαίνεται. Σήμερα στη θέση του είναι ναός κάποιου χριστιανού αγίου.

ΡΑΨΩΔΙΑ γ,  Στίχοι 1-74 …(Οδύσσεια. Περίληψη )

Και έφτασαν αυτοί (ο Τηλέμαχος και οι σύντροφοι του Τηλέμαχου ) στην Πύλο, την ώρα που οι κάτοικοί της έκαναν θυσίες στο ακρογιάλι, σφάζοντας κατάμαυρους ταύρους προς τιμήν του γαλαζόχαιτου Ποσειδώνα.

Οι κάτοικοι (της Πύλου) σαν είδαν ξένους (άγνωστους), έτρεξαν όλοι μαζί να τους προϋπαντήσουν.Τους καλωσόρισαν και τους προσκάλεσαν να καθίσουν. Πρώτος ο γιος του Νέστορα, ο Πεισίστρατος, τους έβαλε να καθίσουν στο τραπέζι, πάνω στα μαλακά δέρματα προβάτων, στην άμμο της θάλασσας, κοντά στον πατέρα του. Τους προσέφερε μερίδες από τα εντόσθια και τους κέρασε κρασί μέσα σε χρυσό ποτήρι και τους είπε.

«Ευχηθείτε, ξένοι, στον Ποσειδώνα, που του προσφέρουμε τώρα θυσία». Ο Τηλέμαχος ο γιος του Οδυσσέα, ευχήθηκε.

Όταν έψησαν τα κρέατα και τα έβγαλαν από τη φωτιά, κάθισαν να φάνε όλοι με μεγαλόπρεπα.

Αφού χόρτασαν φαγητό και ποτό, τότε (και μόνο τότε) άρχισε να τους μιλάει ο ιπποτικός Νέστορας.

«Τώρα, που οι ξένοι μας χάρηκαν το φαΐ, είναι η σωστή ώρα να τους ρωτήσουμε ποιοι είναι. Λοιπόν ξένοι, ποιοι είστε; Από πού ταξιδεύετε στην υγρή θάλασσα; Έχετε καμιά δουλειά ή τριγυρνάτε άσκοπα σαν πειρατές που περιπλανώνται, βάζοντας σε κίνδυνο τις ζωές τους και ληστεύοντας τους κατοίκους άλλων χωρών;»

Τότε πήρε το λογο ο  ξένος ( ο Τηλέμαχος) και είπε: «Νέστορα, γιε του Νηλέα, , μας ρωτάς από πού είμαστε Θα σου το πω.

Ήρθαμε από την Ιθάκη, και είμαι ο…..….

 

Και παρακάτω περιγράφει μια παρόμοια σκηνή ο Όμηρος,…

ΡΑΨΩΔΙΑ δ,  Στίχοι 1-64

Ο Τηλέμαχος και ο Πεισίστρατος έφθασαν στη Σπάρτη και πήγαν στο παλάτι του Μενέλαου. Στις εξώπορτες του παλατιού σταμάτησαν και αυτοί και τα άλογά τους. Σαν βγήκε από το παλάτι, τους είδε ο Ετεωνέας, ο υπηρέτης του Μενέλαου έτρεξε να αναγγείλει την άφιξή τους.

«Δύο ξένοι,  Μενέλαε, δύο ευγενείς, που μοιάζουν απόγονοι του Δία. Πες μου όμως αν πρέπει να ξεζέψουνε εδώ τα γρήγορα άτια τους ή να τους στείλουμε σε κάποιον άλλο να τους φιλοξενήσει».

Ο Μενέλαος του είπε πολύ θυμωμένα: «Γιε του Βοηθόου, Ετεωνέα, μέχρι τώρα έδειξες συνετός, μα τώρα μιλάς σαν .ανέμυαλος .(μωρός).

Τρέξε να ξεζέψεις τα άλογά τους και οδήγησέ τους στο τραπέζι» Ο Μενέλαος, αφού τους καλωσόρισε είπε: «Γευθείτε και χαρείτε! Και ύστερα, αφού τελειώσετε το φαγητό σας, θα σας ρωτήσουμε ποιοι είστε,

 

Παρατήρησε προσεκτικά φίλοι μου.

  1. Πόσο μοιάζουν οι δύο υποδοχές των ξένων;
  2. Πότε γίνονται οι συστάσεις;
  3. Το τυπικό της φιλοξενίας
  4. Με τα παραπάνω κείμενα; ο Όμηρος διδάσκει με έμμεσο τρόπο σεβασμό προς τον ξένο,

 

Προτάσεις για συζήτηση και  πολιτισμική αξιολόγηση φίλοι μου:

 

  • Πρέπει να πιστεύουμε ότι ο Όμηρος λέγοντας αυτά εκφράζει απόψεις γενικά αποδεκτές, αφού το λαϊκό τούτο έργο το τραγουδούσαν και το απήγγειλαν σε όλο τον αρχαίο Ελληνικό κόσμο και απηχεί κατά συνέπεια τον πολιτισμό του.
  • Ο Νέστορας παρέχει φιλοξενία, (τους δίνει τροφή και χρόνο να ξεκουραστούν προτού τους ρωτήσει ποιοι είναι) αν και γνωρίζει ότι οι ξένοι του, ενδεχομένως, να είναι από αυτούς που φέρνουν καταστροφές (κακοποιοί).
  • Παρατηρήστε πώς επιπλήττει ο Μενέλαος τον Ετεωνέα; Αν θεωρούμε την επίπληξη με τη λέξη μωρός υπερβολικά αυστηρή και τον Μενέλαο ευγενή άνθρωπο, πρέπει να συμπεράνουμε ότι και η πρόταση του Ετεωνέα (να …. ξεφορτωθεί τους ξένους να τους στείλει αλλού να φιλοξενηθούν) ήταν ως έθος της εποχής άκρως απαράδεκτη και επιλήψιμη. (Η πρόταση του Ετεωνέα , απηχεί ανθελληνική συμπεριφορά που δεν συνάδει με το πολιτισμό που χτίζουν οι Έλληνες της εποχής του Ομήρου)
  • Πρέπει να θεωρήσουμε βέβαιο ότι ο Όμηρος περιγράφει πραγματικά γεγονότα, αλλά τα περιγράφει με τις ιδανικότερες μορφές τους για να διδάξει το πώς έπρεπε να γίνονται;

Ο Όμηρος δεν τιμήθηκε και τιμάται μόνο ως συλλέκτης πληροφοριών και ιστοριών που πιθανόν βίωσε και τις αποθανάτισε, αλλά κυρίως τιμάται ως δημιουργός αξιών (άξιων διδαγμάτων όπως: Αιδώς, Αργείοι!! Ιλιάδα Ε’ 787!!  Νόστιμον ήμαρ. Οδύσσεια α’ 9!! Θαύμα ιδέσθαι. Ιλιάδα Σ’ 83!! Ουκ αγαθόν πολυκοιρανίη.Ιλιάδα Β’ 204!! Έπεα πτερόεντα. Ιλιάδα Ε’ 871!! Αιέν αριστεύειν Ιλιάδα Ζ’ 208!! Είς οιωνός άριστος Ιλιάδα Μ’ 243!! κ.λ.π. κ.λ.π. κ.λ.π.) και φυσικά τιμάται και ως παιδαγωγός των Ελλήνων και του κόσμου, αφού δίδαξε με τη μελωδικότερη μέθοδο τα ωραιότερα μαθήματα. Το δεχόμαστε αυτό; Αν ναι ! Αυτό είναι το πολιτισμικό υπόβαθρο που εξηγεί γιατί δημιούργησαν οι Έλληνες τον Ξένιο Δία

Εδώ τέλειωσε η ομιλία και η συζήτηση των προσκόπων περί φιλοξενίας.

Ο ευφυής πρόσκοπος δεν έκανε καμιά ΣΑΦΗ υπόδειξη για την πατρίδα του Όμηρου . Έκανε όμως πολλές λογικές υποθέσεις για την πιθανή πατρίδα του. Ας τις ακούσουμε !

Πρώτα έβαλε μερικά βασανιστικά ερωτήματα, όχι ρητορικά αλλά λογικά.

  • Η Ιλιάδα, αγαπητοί φίλοι, γράφτηκε μέσα σε λίγους μήνες ή σε λίγα χρόνια ή σε πολλά χρόνια;.
  • Ποιά ήταν τα κείμενα της Ιλιάδας που γράφηκαν για πρώτη φορά;
  • Πότε έγινε η πρώτη γραφή της ιστορίας ή του ποιήματος;
  • Πώς από την πρώτη Ιλιάδα φτάσαμε στη σημερινή γνωστή Ιλιάδα που γνωρίζουμε;
  • Πόσος χρόνος πέρασε από την πρώτη γραφή της Ιλιάδας μέχρι την οριστικοποίηση της;

Η Ιλιάδα που έχουμε σήμερα  είναι, τάχα, η Ιλιάδα που καταγράφηκε για πρώτη φορά. Τα ερωτήματα αυτά προβάλλουν μπροστά μας αγωνιώδη, δύσκολα και λογικά:

Ας μιλήσουμε μόνο για μερικές αβέβαιες  «βεβαιότητες» ή λογικές εικασίες ας τις ονομάζουμε και ας τις μελετήσουμε καλύτερα. Να δούμε, μήπως, φυσώντας δυνατά  μέσα στην αχλή του χρόνου διώξουμε τη θολούρα και την καταχνιά και βρούμε τα δύσβατα μονοπάτια που θα μας πάνε στην άγνωστη πατρίδα του Ομήρου!!!!!!

Αν διαβάσει κάποιος, προσεκτικά τη γάμα (γ) ραψωδία της οδύσσειας θα δει καθαρά, από την ακρίβεια των περιγραφόμενων γεγονότων, ότι μπορούμε να προσδιορίσουμε ή να εικάσουμε και την ακριβή γεωγραφική θέση των τόπων που διαδραματίζονται.

Δεδομένου ότι πουθενά αλλού σε όλες τις ραψωδίες της Οδύσσειας και τις Ιλιάδος δεν έχουμε λεπτομερείς γεωγραφικές περιγραφές πέρα από τις βασικές αναφορές σε ονόματα τόπων ή πόλεων, μπορούμε να συμπεράνουμε ότι ο πλάστης των ποιημάτων ή των ιστοριών της Οδύσσειας πρέπει να έχει δει τα μέρη της Πύλου που περιγράφει με λεπτομέρειες ή το πιο πιθανόν είναι να έχει ζήσει στους τόπους αυτούς για να μπορεί να τους περιγράφει με τόση ακρίβεια.

Φαίνεται ότι τα αρχικά ποιήματα, της Οδύσσειας και την Ιλιάδας, τα έχει γράψει ποιητής του μυκηναϊκού πολιτισμού που ζει ή γνωρίζει καλά την Πύλο του Νέστωρα και αυτός πρέπει να ήταν πολύ προγενέστερου του Όμηρου .

Θα δούμε πιο κάτω τις ακριβείς περιγραφές που δεν μπορούν να γίνουν από ποιητή που ζει μακριά από αυτά τα μέρη..

Ακόμη και ο Στράβων, ο γεωγράφος που ήταν εξήντα ετών όταν γεννήθηκε ο Χριστός, αναρωτιόταν πού βρίσκεται η ακριβής θέση της Πύλου (Στράβων βιβλίο 8ο κεφαλαίο 7ο) . Αν γνώριζε ο Στράβων την διαμόρφωση του εδάφους της Μεσσηνίας και πρόσεχε την περιγραφή του ταξιδιού που κάνουν με άλογα και άρμα, ο Τηλέμαχος ο γιος του Οδυσσέα και οι Πεισίστρατος, ό γιος του Νέστωρα, όταν  πήγαν από την Πύλο στη Σπάρτη δια μέσου των Φερών θα μπορούσε να προσδιορίσει πού ήταν η θέση της Πύλου του Νέστωρα και θα μπορούσε πειστικότερα να απορρίψει τις αοριστίες που έλεγαν πολύ παλαιότεροι του -και ο ίδιος ειρωνεύεται τις ασάφειες τους. Έλεγαν οι άνθρωποι 1100 χρόνια περίπου μετά τον Νέστωρα ότι η θέση της Πύλου του Νέστωρα ήταν βορειότερα της Κυπαρισσίας.

Αν προσέξουμε τα παρακάτω θα καταλάβουμε που Βρισκόταν η Πύλος του Νέστωρα και που πραγματικά βρίσκονταν τα παλάτια του Μενελάου που φαίνεται δεν ήταν στη Σπάρτη αλλά αλλού.

Ο Παυσανίας στο τέταρτο βιβλίο αναφέρει ότι η απόσταση Πυλού Σπάρτης ήταν 400 στάδια (Ογδόντα χιλιόμετρα)

Η γ ραψωδία της οδύσσειας περιγράφει, όπως είδαμε παραπάνω, μια αμμουδερή παραλία στην οποία οι κάτοικοι της Πύλου έκαναν θυσία. Εκεί κοντά προσορμίστηκε το μικρό πλοίο του Τηλέμαχου με τους είκοσι συνομηλίκους του κωπηλάτες Εκεί στην παραλία τους πρόσφεραν φαγητό και στη συνεχεία πήγαν μετά το φαγοπότι το απόγευμα της ίδιας μέρας με τα πόδια ή με τα άλογα στο παλάτι που θα ήταν κοντά, προφανώς. (γ 387-388). Από το παλάτι έστειλε ο Νέστωρας, την άλλη μέρα το πρωί, να φέρουν από το κοντινό λιβάδι έναν ταύρο για να κάνουν νέα θυσία (γ422-423). Περιγράφει τη θυσία και αναφέρει το όνομα του τεχνίτη χρυσοχόου (τον έλεγαν Λαέρτη) ο οποίος κάλυψε με φύλλο  χρυσού το κέρατο του ταύρου. Στη συνέχεια περιγράφει το σφάξιμο του ταύρου και τη διαδικασία του ψησίματος των εντοσθίων. Όταν έβαλαν, λέει, να ψήσουν το κρέας για το μεσημεριανό γεύμα ο Τηλέμαχος πριν το φαγητό μπαίνει στο λουτρό για να τον λούσει η μικρότερη κόρη του Νέστορα η Πολυκάστη (γ465-469). Στη συνέχεια περιγράφει το μεσημεριανό φαγοπότι, τις προσευχές και το ζεύξιμο του άρματος, για το ταξίδι του Τηλέμαχου με το γιο του Νέστωρα τον Πεισίστρατο .(γ 471-475).

Τέλος, περιγράφει το ξεκίνημα τους από το ψηλό κάστρο ή την ψηλή πόλη Πύλο μετά το μεσημέρι προφανώς προς το  απόγευμα. Το λέμε αυτό γιατί, μέχρι να κάνουν τη θυσία ,να ψήσουν τα κρέατα,  να κάνει λουτρό ο Τηλέμαχος, να γευματίσουν όλοι, να  ετοιμάσουν το άρμα με τα άλογα και να ξεκινήσουν απαιτούνται αρκετές ώρες. Το ταξίδι για τις Φερές, που ήταν κοντά στην Καλαμάτα υποθέτουμε ότι θα είχε διάρκεια τέσσερες με πέντε ώρες, αφού έφτασαν το βράδυ της ίδιας μερας.( γ.482-489)

Μετά από τις Φερές, αφού διανυχτέρευσαν εκεί. μόνο για ύπνο,. την άλλη μέρα οι δυο  νέοι, συνεχίζουν το ταξίδι τους με άρμα μέσα από τον κάμπο της Μεσσηνίας για να  πάνε στο παλάτι του Μενελάου. (γ 490-499)

Από αυτά φαίνεται ‘ότι για να πάνε στη Σπάρτη από την Πύλο έπρεπε να περάσουν από τις Φερές. Και μετά από εκεί έχουν δυο μόνο πιθανές διαδρομές .

Η μια είναι να διασχίσουν κάθετα τον Ταΰγετο περνώντας από τα μέρη που είναι σήμερα τα χωριά Καρβέλι και Αρτεμισία και μέσα από τον δύσβατο τότε Ταΰγετο να φτάσουν στον σημερινό Μυστρά και στη συνέχεια στη Σπάρτη Αυτή η διαδρομή θα ήταν πιθανή μόνο αν η Σπάρτη του Μενελάου ήταν πολύ κοντά στη σημερινή Σπάρτη. (Ο Ταΰγετος βεβαία  δεν ήταν τελείως αδιάβατος, αφού ξέρουμε ότι αργότερα  και οι σπαρτιάτες και οι Μεσσήνιοι   πήγαιναν στον ναό της Αρτεμισίας )

Η δεύτερη διαδρομή είναι να παρακάμψουν τον Ταΰγετο και μέσα από τον μεσσηνιακό κάμπο να φτάσουν στη Σπάρτη. Αυτή τη διαδρομή λέει ότι ακλούθησαν ο Όμηρος. Το λέει  καθαρά η γ ραψωδία   στίχοι 495-497.- Δηλαδή προχώρησαν μέσα από τον μεσσηνιακό κάμπο για να φτάσουν στα σημερινό χωριό Αλλαγή του Μεσσηνιακού κάμπου και στη συνέχεια στα σημερινά χωριά της επαρχίας Μεγαλοπόλεως, Παραδείσια και Λιοντάρι και από εκεί να έρθουν στην Σπάρτη του Μενελάου που φαίνεται, αφού ακλουθούν τη δεύτερη διαδρομή , (τον μεσσηνιακό κάμπο) ότι η Σπάρτη του Μενελάου βρίσκεται πολύ πιο βόρεια της σημερινής. (πρέπει να είναι είκοσι πέντε περίπου χιλιόμετρα νοτιοανατολικά του Λιονταριού της Μεγαλόπολης).

Η πρώτη διαδρομή αποκλείεται γιατί: Πρώτον δεν μπορεί να περάσει κανείς με άρμα στο Ταΰγετο. δεύτερον το αποκλείει ο ίδιος ο όμηρος αφού το λέει καθαρά ότι μετά τις Φερές ακολούθησαν τον μεσσηνιακό κάμπο που κάνει πολύ σιτάρι και τα άλογα που έσερναν το άρμα έτρεχαν πολύ στον καλό αυτό δρόμο.

Το πιθανότερο, λοιπόν, είναι ότι ακολούθησαν τη δεύτερη διαδρομή που άλλωστε την μισή διαδρομή την περιγράφει ο Όμηρος ( το λέει  καθορά η γ ραψωδία στίχοι 495-497).-¨

Χτυπούν να τρέξουν τ’ άλογα και πρόθυμα πετούσαν,

κι ευτύς σε λίγο φτάσανε σε σταροβγάλτη κάμπο

κι εκεί το δρόμο τέλεψαν. Τόσο γοργά πετούσαν.

Κι ο ήλιος πια βασίλεψε κι ισκιώσανε όλοι οι δρόμοι.)

 

Αφού από την Πύλο για να πάνε στη Σπάρτη περνούν αναγκαστικά από τις Φέρες σημαίνει ότι η Πύλος του Νέστωρα είναι κοντά στο Κορυφάσιο και κοντά  στην αμμουδιά της Βοηδοκοιλιάς. Δεν θα περνούσαν από τις Φερές, αν η Πύλος του Νέστωρα βρισκόταν βόρεια κοντά στην Κυπαρισσία, για παράδειγμα, γιατί τότε θα πήγαιναν  κατευθείαν στην σημερινή τοποθεσία Αλλαγή του Μεσσηνιακού κάμπου που φαίνεται ότι μετά τις Φέρες έφτασαν οι δυο νέοι με το άρμα τους

 

Η περιγραφή της Πύλου, σε συνδυασμό με την διαδρομή του ταξιδιού και την διάρκεια του μας δίνει σχεδόν με ακρίβεια και τη θέση της Πύλου και την απόσταση Πύλου Φάρες, αλλά το σημαντικότερο, που μας δίνει είναι την πιθανή θέση του παλατιού του Μενελάου που πρέπει να είναι, όπως υποθέσαμε παραπάνω, είκοσι πέντε περίπου χιλιόμετρα νοτιοανατολικά του Λιονταριού της Μεγαλόπολης.

Αν η Πύλος του Νέστωρα, όπως είπαμε, ήταν κοντά στην σημερινή πολύ Κυπαρισσία ή πιο βόρεια τότε δεν θα περνούσαν πρώτα από τις Φερές και μετά από τον μεσσηνιακό κάμπο γιατί είναι διπλάσια διαδρομή!

Φαίνεται λογικό ότι η Πύλος του Νέστωρα είναι κοντά στο λόφο Κορυφάσιο και κοντά στη σημερινή τοποθεσία Βοηδοκοιλιά. Μόνο αυτά τα μέρη ταιριάζουν με τις περιγραφές τις γ ραψωδίας και το μόνο μέρος που η διαδρομή Πύλος Φερές  μπορεί να γίνει με  άρμα σε μίση μέρα (τέσσερες με πέντε ώρες) αφού ξεκίνησαν οι δύο νέοι για το ταξίδι από την Πύλο για τις Φέρες ( που είναι κοντά στην Καλαμάτα ) μετά το μεσημεριανό φαγητό και έφτασαν με τη δύση του ηλίου. ( το λέει καθορά η γ ραψωδία   στίχοι 480-495).-¨

Που βρίσκεται όμως η Σπάρτα(η);

Ας προσέξουμε την διαδρομή

Την πρώτη μέρα το ταξίδι Πύλος- Φέρες (πενήντα χιλιόμετρα περίπου) διαρκεί τέσσερες με πέντε ώρες

Την  δεύτερη μέρα το ταξίδι Φέρες- Σπάρτη διαρκεί όλη μέρα με ένα, δυο, ή τρία, πιθανά  διαλείμματα και έχει διάρκεια τουλάχιστον δέκα ώρες δια  μέσου της μεσσηνιακής πεδιάδας ( το λέει  καθορά η γ ραψωδία   στίχοι 495-497.-ιξον ες πεδιον πυριφορον.-έφτασαν σε σιτοφόρα πεδιάδα)

Η Πύλος, οι Φέρες και η Σπάρτη πιστεύουμε ότι ήταν σε μια νοητή ευθεία γραμμή και απέχουν ίσα  μεταξύ τους! Αν μετρήσει κανείς τις αποστάσεις (σε ευθεία γραμμή) .Πύλος- Φερές είναι τριάντα χιλιόμετρα (σε ευθεία γραμμή)  και Φέρες -Σπάρτη (σε ευθεία γραμμή) τριάντα πάλι  χιλιόμετρα (αν τοποθετήσουμε τη Σπάρτη στη θέση της σημερινής πολίχνης Πελάνα, που βρίσκεται είκοσι χιλιόμετρα βόρεια της σημερινής Σπάρτης.

Βέβαια ο δρόμος  Πύλος -Φερές δεν ήταν τριάντα χιλιόμετρα αλλά πενήντα, περίπου , λόγω των στροφών που θα έκαναν για να  παρακάμψουν μικρά βουνά και μικρές άλλες ανωμαλίες του εδάφους. Το ταξίδι Πύλος- Φέρες γίνεται σε αρκετά ομαλό έδαφος και είναι εύκολο σε ένα άρμα να διανύσει την απόσταση αυτή σε πέντε  ώρες.

Αντιθέτως το ταξίδι Φέρες-Σπάρτη με άρμα γίνεται μόνο από την διαδρομή μέσα από τον κάμπο της Μεσσηνίας .Αυτό μας το λέει ο Όμηρος και το περιγράφει στη γ ραψωδία  στίχοι 487-497.

Ξεκίνησαν ,λοιπόν, από  τις Φερές με κατεύθυνση βόρια μέσα από τον μεσσηνιακό κάμπο φτάνουν λίγο πιο πάνω από το σημερινό χωρίο Αλλαγή εκεί που  τελειώνει ο μεσσηνιακός κάμπος

Η απόσταση Φερές –Αλλαγή είναι είκοσι χιλιόμετρα (σε ευθεία γραμμή) αλλά έχει ομαλό έδαφος με λίγες στροφές και το ταξίδι  θα διήρκησε τρεις ώρες περίπου. Λογικά φαίνεται ότι το ταξίδι με το άρμα τέλειωσε στην Αλλαγή και συνέχισαν ιππεύοντας τα άλογα γιατί από εκεί και μετά η διαδρομή δεν φαίνεται λογικό  να γίνεται με άρμα.

Από την Αλλαγή θα ξεκίνησαν με κατεύθυνση βόριο-ανατολική, θα ανέβηκαν με αρκετή δυσκολία στη θέση που είναι το σημερινό χωριό  Παραδείσια

Η  απόσταση Αλλαγή – Παραδείσια  είναι επτά χιλιόμετρα (σε ευθεία γραμμή), αλλά επειδή είναι πολύ ορεινό και ανώμαλο το έδαφος με πάρα πολλές στροφές, το ταξίδι θα διήρκησε δύο ώρες περίπου

Από εκεί συνεχίζουν μέσα από την άκρη του Οροπεδίου της Μεγαλόπολης, δηλαδή από εκεί που είναι τώρα το χωριό Παραδείσια και προχωρούν με κατεύθυνση το σημερινό χωριό Λιοντάρι.

Η απόσταση Παραδείσια –Λιοντάρι είναι  περίπου έξη χιλιόμετρα (σε ευθεία γραμμή), αλλά επειδή είναι λιγότερο ανώμαλο το έδαφος με λιγότερες  στροφές, το ταξίδι  θα διήρκησε μιάμιση  ώρα  περίπου )

Τέλος συνέχισαν με νότια κατεύθυνση προς την Σπάρτη που πρέπει η Σπάρτη να βρίσκεται στη σημερινή Πελάνα.

Η απόσταση από το Λιοντάρι στη Σπάρτη του Μενελάου είναι περίπου είκοσι χιλιόμετρα (σε ευθεία πάντα γραμμή) αλλά επειδή είναι και εδώ το έδαφος πολύ ορεινό και ανώμαλο με πολλές στροφές, το ταξίδι  θα διήρκησε τέσσερες  ώρες περίπου.

Μόνο αυτή την απόσταση μπορούν να διανύσουν οι άνθρωποι με άρμα συρόμενο από άλογα ή  ιππεύοντας άλογα. κατά την διάρκεια μιας ημέρας  από το πρωί νωρίς μέχρι τη δύση του ήλιου.

Χάρτης και ταχύτητα αλόγων και άρματος

Η γ ραψωδία   στίχοι 495-497 λέει ότι  έφτασαν σε σιτοφόρα πεδιάδα και  δεν κάνει καμιά περιγραφή για την συνέχεια του ταξιδιού. Περιγράφει το ταξίδι, μέχρι δηλαδή  την Αλλαγή από εκεί και  πέρα δεν λέει τίποτα για τον δύσβατο δρόμο πάρα μόνο λέει ότι φτιάσανε στην Σπάρτη που έχει βαθειά φαράγγια και λέει επίσης ότι έφτασαν όταν νύχτωσε.

Αν η Σπάρτη του Μενελάου ή το παλάτι του  ήταν εκεί που είναι η σημερινή Σπάρτη. Τότε θα επέλεγαν την πρώτη διαδρομή μέσα από τον Ταΰγετο που είναι τριάντα χιλιόμετρα (σε ευθεία γραμμή), αλλά όσο δύσβατη και αν ήταν δεν τους συνέφερε να διανύσουν απόσταση εβδομήντα τριών χιλιομέτρων, σε ευθεία γραμμή (Φερές-Αλλαγή-Παραδείσια-, Λιοντάρι- Πελάνα- Σπάρτη) που είναι η δεύτερη διαδρομή από Φερές μέσα από τον κάμπο της Μεσσηνίας από τα  Παραδείσια από το  Λιοντάρι από την Πελάνα μέχρι τη Σπάρτη.

Το Ταξίδι αυτό της δεύτερης μέρας φαίνεται λογικό να έχει τελειώνει στην Πελάνα:. Διαρκεί δέκα  ώρες, περίπου και διανύουν απόσταση πενήντα τριών χιλιομέτρων σε ευθεία πάντα γραμμή. (Φερές-Αλλαγή-Παραδείσια-, Λιοντάρι- Πελάνα

Τα ταξίδι της πρώτης μέρας Πύλος -Φερές υποθέσαμε ότι διήρκησε πέντε ώρες. και διανύσανε απόσταση τριάντα χιλιομέτρων (πάντα σε ευθεία γραμμή).

Την υπόθεση μας αυτή την επιβεβαιώνουν και οι σύγχρονοι, εν ζωή ακόμη, άνθρωποι από τα κοντινά χωριά της σημερινής Πύλου που δηλώνουν ότι, ως και τη δεκαετία 1950 -1960 συχνά έκαναν τις διαδρομές αυτές με τα άλογα τους για να παραβρεθούν στις ζωοπανηγύρεις της Θούριας και της Μεγαλοπόλεως ακολουθώντας  την ίδια διαδρομή ¨Όταν δε πήγαιναν στην ζωοπανήγυρη του Μυστρά, που είναι  κοντά στη σημερινή Σπάρτη τότε διέσχιζαν κάθετα τον Ταΰγετο μέσα από τα χωριά Καρβέλι και Αρτεμισία.

Φαίνεται λογικό το παλάτι του  Μενελάου να είναι ψηλά κοντά στο χωριό  Πελάνα και όχι στη σημερινή Σπάρτη

Πού καταλήγουμε με επιφυλάξεις: Τις ιστορίες  της Οδύσσειας και της Ιλιάδας τις έγραψε ποιητής του μυκηναϊκού πολιτισμού και μάλιστα ο ποιητής θα ζούσε στο κρατίδιο εκείνου του ηγεμόνα  που ήταν, όπως λένε οι μαρτυρίες σοφός. Αυτός δεν ήταν άλλος από το Νέστωρα, το περιβάλλον του όποιου θα ήταν ανάλογο με τον ηγεμόνα του δηλαδή πολιτισμένο. Άλλωστε οι άνθρωποι εκείνοι γνώριζαν  και έγραφαν σχεδόν με ακρίβεια τις λέξεις που προφορικά μιλούσαν  (αν κρίνουμε από τις  πινακίδες με τη γραμμική Β γραφή, που βρέθηκαν στην Πύλο και διαβάστηκαν και περιγράφουν τις σκλάβες γυναίκες οπό την Τροία που δούλευαν σαν υφάντριες)

Ο ποιητής Όμηρος μόνο στη γ ραψωδία περιγράφει με τόση ακρίβεια τόπους και  ονόματα ανθρώπων, γιατί  , προφανώς, τα έχει δει και τα γνωρίζει.

Οι απόγονοι, του Νέστωρα διωγμένοι από τους Δωριείς μετεκινήθησαν άλλοι στην Ιωνία, και άλλοι στην Αττική κ λ π. (Ο Αλκιβιάδης, για παράδειγμα και ο Κλεισθένης ήταν απόγονος του Νέστωρα)

Οι απόγονοι, λοιπόν, του Νέστορα, που έφυγαν πρόσφυγες από την Πύλο, προς την Ιωνία πήραν μαζί τους και τις ιστορίες τους και τα ήθη τους και τα έθιμα τους, που είχαν στην  παλιά τους  πατρίδα.

Εκεί στην Ιωνία οι ραψωδοί, οι επιλεγόμενοι Ομηρίδες, οι τραγουδιστές των επών,  τα διατήρησαν και τα διέδωσαν περισσότερο ίσως από όπου αλλού Τα διατήρησαν περισσότερο από όπου αλλού, γιατί εκεί είχαν μεταναστεύσει οι «καρδιές» των ανθρώπων του μυκηναϊκού πολιτισμού και φυσικά οι απόγονοι των κάτοικων της Πύλου και του Νέστορα του σοφότερου και  λογικότερου ηγεμόνα κάτω από την σκέπη  του οποίου θα μπορούσε να ζήσει και να γράψει έναν ποιητής σαν τον Όμηρο.

( Για να κατανοήσουμε την δύναμη διατήρησης των ισχυρών δεσμών των προσφύγων από την Πύλο με την χαμένη πατρίδα τους την Πύλο  και την ανάγκη τους  να φροντίσουν την παράδοσή τους πρέπει να την παραλληλίσουμε και να την συγκρίνουμε την με την συγκινητική συμπεριφορά των σύγχρονων ποντίων προσφύγων που έχουν μπολιάσει όλους τους έλληνες με τα θαυμάσια παραδοσιακά τους τραγούδια και τους απίθανους πυρρίχιους χορούς τους )

Τα Ομηρικά Έπη είναι πιθανόν να γράφτηκαν στην Πύλο αφού φαίνεται η σωφροσύνη του Νέστωρα να είναι η καλύτερη προστατευτική ομπρέλα και το καταλληλότερο περιβάλλον για τον ποιητή.

Πουθενά αλλού στην οδύσσεια δεν περιγράφει ο ποιητής  Όμηρος με σαφήνεια γεωγραφικό τόπο  που να μπορεί στοιχειωδώς να αναγνωριστεί. Στις α και β ραψωδίες της οδύσσειας  δεν λέει τίποτα με γεωγραφική ακρίβεια  για να κατανοήσουμε πού ήταν τα Παλάτια του Οδυσσέα στη Ιθάκη. Επίσης και στις ραψωδίες ε έως μ που αναφέρονται στις διηγήσεις του Οδυσσέα πουθενά δεν περιγράφει τόπους με σαφήνεια για να καταλάβουμε πού ήταν οι σειρήνες και τα λοιπά φανταστικά τέρατα, γιατί απλά δεν γνώριζαν αν υπήρχαν ή πού υπήρχαν οι συγκεκριμένοι τόποι για τους μύθους αυτούς. Τέλος στις ραψωδίες  ν μέχρι ω  ενώ ο Όμηρος περιγράφει με πολλή ακρίβεια τα κοινωνικά γεγονότα που διαδραματίζονται στην Ιθάκη τα σχετικά με την σφαγή των μνηστήρων, ωστόσο δεν κάνει καμιά ακριβή γεωγραφική περιγραφή. Ο ποιητής φαίνεται να καταγράφει τα συνταρακτικά για το φονικό των μνηστήρων γεγονότα  αφού τα πληροφορείται. Φαίνεται ότι δεν ζει τα γεγονότα γι αυτό δεν περιγράφει με σαφήνεια τοποθεσίες και τα ονόματα των μνηστήρων μοιάζει να τα επινόησε ο ποιητής.

Μόνο στην γ ραψωδία φαίνεται ότι γνωρίζει τον τόπο που περιγράφει αφού και σήμερα κάποιος προσεκτικός, αν γνωρίζει καλά την περιοχή της Πύλου καταλαβαίνει από πού έφεραν τον ταύρο  για την θυσία, την απόσταση του παλατιού από την ακροθαλασσιά και την ακρογιαλιά που συνάντησε ο Τηλέμαχος  τους κατοίκους της Πύλου. Επίσης υπολογίζει στοιχειωδώς και  την απόσταση των Φερών από την Πύλο (είναι κοντά στη σημερινή Καλαμάτα) ,

Επίσης σε ολόκληρη την Ιλιάδα που περιγράφονται γεγονότα που έλαβαν χώρα κυρίως γύρο από την Τροία δεν αναφέρονται γεωγραφικές περιγραφές με μια σχετική ακρίβεια, γεγονός που έκανε πολύ δύσκολο τον εντοπισμό από τους σύγχρονους αρχαιολόγους την θέση της Τροίας, γιατί ο ποιητής δεν γνώρισε, προφανώς, τα μέρη. Φαίνεται λογικό ο ποιητής της οδύσσειας να  έγραφε τα ποιήματά βασιζόμενος στις διηγήσεις ή και αναμνήσεις του Νέστορα και των άλλων συμπολεμιστών του. ή ακόμη πιο πιθανόν να είχε ο Νέστωρας κάποιο είδους αρχείων που περίγραφαν τα σημαντικότερα γεγονότα  του πολέμου της Τροίας

Η απαρίθμηση των πλοίων και των πόλεων στην Ιλιάδα που κάνει ο Όμηρος ,δεν θα μπορούσε να το κάνει αν ζούσε στην  Ιωνία τριακόσια χρόνια μετά τον πόλεμο της Τροίας. Θα μπορούσε μόνο αν είχε γραπτές πηγές, που αυτό προϋποθέτει ότι προϋπήρχε κάποιος ποιητής του 11ο αιώνα, να τα καταγράψει. Η γραμμική Β γραφή είναι μια εξελιγμένη γραφή. Πολύ κατώτερη της μετέπειτα γραφής αλλά είναι μια λειτουργική καλή γραφή. Με την γραμμική Β γραφή ο Όμηρος της Πύλου θα μπορούσε να γράψει και τα ποιήματά του, όπως και ο Νέστορας έγραφε με ακρίβεια τους λογαριασμούς του κράτους του στις πινακίδες που διασώθηκαν. ( πλάκες με αρχεία που περιέχουν πληροφορίες οικονομικών θεμάτων βρέθηκαν στο γνωστό  παλάτι της Πύλου)

 

Θα σταματήσω εδώ είπε ο πρόσκοπος δεν θέλω άλλο να εκθέσω τις εικασίες μου. Πάντως θα ήθελα να γνωρίζετε ότι τις στήριξα, όσο μπορούσα, με την λογική και όχι με το συναίσθημα

Σε ευχαριστούμε, είπε ο αρχηγός, χαιρετώντας τον με χειραψία. Ήσουν σύντομος σαφής κατατοπιστικός και αμερόληπτος.

Μετά ,αφού δείπνησαν και έκαναν υποστολή σημαίας κοιμήθηκαν

Το Σάββατο ξύπνησαν νωρίς και καταπιάστηκαν με τα πολιτισμικά τους καθήκοντα.

Είχαν μαζί τους ένα κιβώτιο με αρκετά βιβλία που τους είχαν προσφέρει δωρεάν τα βιβλιοπωλεία της πόλης της Χίου με σκοπό να τα πουλήσουν σε μια συμβολική τιμή και να καλύψουν λίγα έξοδά τους. Συμφώνησαν να τα πουλούσαν ένα ευρώ το ένα στους κατοίκους  των έξη μικρών καφενείων του χωριού.

Πήγαν στο πρώτο καφενείο τους είπαν δυο λόγια για την ομορφιά των βιβλίων και του διαβάσματος και οι άνθρωποι του χωριού ενθουσιάστηκαν με την ευγενική προσφορά που ερχόταν από τη Χίο.

Αγόρασαν τόσα βιβλία που οι πρόσκοποι διαπίστωσαν ότι πούλησαν τα μισά από τα βιβλία που είχαν στο κιβώτιο και μισό επιπλέον βιβλίο. (φυσικά μη φανταστείτε ότι έσκισαν στη μέση κανένα βιβλίο)

Αμέσως μετά πήγαν στο δεύτερο καφενείο και πούλησαν και εκεί  τα μισά από τα  βιβλία που τους είχαν απομείνει και μισό επιπλέον βιβλίο.

Στη συνέχεια πήγαν στο τρίτο καφενείο  αλλά εκει πούλησαν ακριβώς τα μισά από τα  βιβλία που τους είχαν μείνει  .

Στο τέταρτο καφενείο πούλησαν επίσης  και εκεί τα μισά από τα  βιβλία που τους είχαν μείνει

Στο πέμπτο καφενείο όμως πούλησαν και  εκεί τα μισά από τα  βιβλία που τους είχαν μείνει και μισό επιπλέον βιβλίο.

Τέλος στο έκτο καφενείο  πούλησαν και εκεί τα μισά από τα  βιβλία που τους είχαν μείνει και μισό επιπλέον βιβλίο και έτσι τα πούλησαν όλα.

 

Όταν τελείωσαν με την πώληση τον βιβλίων .. Ευχαρίστησαν και τους κατοίκους και έφυγαν.

Από τα χρήματα που εισέπραξαν, αγόρασαν λαμπάδες από καθαρό κερί μέλισσας, που κόστιζαν ένα ευρώ η μια, για να τις ανάψουν στο μνημείο των ηρώων παππούδων. Τις λαμπάδες τις μοιραστήκαν οι πρόσκοποι μεταξύ τους και πήραν όλοι από λίγες αλλά όλοι ίσο αριθμό λαμπάδων.

Στη συνέχεια όλοι μαζί ξεκίνησαν για το στρατιωτικό νεκροταφείο των πεσόντων στη μάχη του Σκρα. ,

Ξεκίνησαν, όπως πάντα, τραγουδώντας, για να ξεχνούν την κούραση της οδοιπορίας και σαν έφτασαν στο μνημείο αμέσως καταπιαστήκαν με το ιερό καθήκον, που ήταν και ο σκοπός του ταξιδιού, να καταθέσουν στεφάνι.

Ο αρχηγός έβγαλε ένα φάκελο και διάβασε με επίσημο τρόπο μια περίληψη του ιστορικού γεγονότος  ενώ όλοι οι πρόσκοποι ήταν σε στάση προσοχής.

Πρόσκοποι, είπε, Ήρθαμε σήμερα για να τιμήσουμε προγόνους άξιους!

Κατά την διάρκεια του Α παγκοσμίου  Πολέμου δημιουργήθηκε, από τα παλληκάρια των νησιά μας, που μόλις είχαν ελευθερωθεί, μια ισχυρή μεραρχία που ονομάστηκε  του αρχιπελάγους και έλαβε μέρος στην ηρωική νικηφόρα Μάχη του Σκρα.

Το μεγαλύτερο αριθμό απωλειών είχε η Μεραρχία Αρχιπελάγους με 338 νεκρούς και 1777 τραυματίες. Θα είναι πάντα αυτοί δοξασμένοι.

Όλοι οι νεκροί της μεγάλης μάχης του Σκρα ήταν παιδιά νέα σαν τους ιερολοχίτες στο Δραγατσάνι.

Στον ιερό λόχο του Δραγατσανίου ο Κάλβος αφιέρωσε ένα ποίημα.  Εμείς εδώ τώρα προς τιμή των δικών  μας νεκρών, που πέθαναν τόσο νέοι θα απαγγείλουμε  στίχο-στίχο το ποίημα αυτό με το βαθύ νόημά του

Στάθηκε ένας πρόσκοπος,, σε στάση προσοχής και απάγγειλε το ποίημα δυνατά  με  τέλειους επιτονισμούς και δακρυσμένος.

Τέλος τραγούδησαν τον εθνικό ύμνο, κατέθεσαν στεφάνι στο μνημείο και όλοι μαζί φώναξαν.. «άμες δε γεσόμεθα πολλώ κάρρονες“»!

Ύστερα, γρήγορα και με μεγάλη επιδεξιότητα καθάρισαν το χώρο και αναχώρησαν αργά το απόγευμα πάλι για την κατασκήνωση τραγουδώντας ένα παλιό νοσταλγικό τραγούδι.

Καθώς βάδιζε αργά και κουρασμένη η ομάδα των προσκόπων πλησίαζε να νυχτώσει όταν έφταναν στη λίμνη.

Ο πρόεδρος του χωριού τους κάλεσε σε μια λιτή, αλλά πολύ ζεστή γιορτή που  οργάνωσε για να τους τιμήσει και να τους συγχαρεί για την κοινωνική τους προσφορά. Αφού τους επαίνεσε με ωραία λόγια τους καλούσε έναν –έναν κοντά του και πρόσφερε από ένα αναμνηστικό δώρο σε κάθε ένα πρόσκοπο από τη Χίο. Σαν τελείωσε ο πρόεδρος το μοίρασμα των αναμνηστικών χαμογελώντας ρώτησε:

Θα ήμουν διπλά ευχαριστημένος είπε με εύθυμη διάθεση. αν εσείς οι νέοι και ωραίοι Χιώτες, μου απαντούσατε αν το θρυλούμενο, -αυτό ,δηλαδή, που λέει όλη η Ελλάδα- ότι «Οι Χιώτες πάνε δυο -δυο» είναι μύθος ή πραγματικότητα;

Γέλασαν οι πρόσκοποι και ο αρχηγός απάντησε:

-Μέτρα τα αναμνηστικά δώρα που πήραμε και θα έχεις την απάντηση πρόεδρε!

Αν ο αριθμός είναι άρτιος έχει μια λογική πιθανότητα, αν είναι περιττός  είναι αβάσιμη φλυαρία!

Συγγνώμη ρε παιδιά πρόεδρος χωριού είμαι. Δεν είχαμε εμείς δάσκαλους σαν τον Κοραή να μας παραμορφώσουν και να ξέρω τι είναι άρτιος και τι περιττός αριθμός!

Απλά μιλήστε μου, να σας  καταλάβω!

Πρόεδρε, του είπε ο αρχηγός. Αν ο αριθμός των αναμνηστικών δώρων που μας μοίρασες είναι ζυγός αριθμός, τότε θα συμπεράνουμε και από αυτό ότι σωστά το λένε αυτό για τους Χιώτες. Αν όμως, πρόεδρε, είναι μονός αριθμός, τότε  είναι ένα όμορφο ψεύτικο παραμύθι!!!

Ο πρόεδρος μέτρησε προσεκτικά τους προσκόπους ανά δυο και είδε ότι δεν ήταν όλοι από –δυο. Ένας ο τελευταίος ήταν μόνος του δεν είχε άλλον για να γίνουν και αυτοί «δυό»

Παραμύθι και αυτό είπε ο πρόεδρος! Μας κακόμαθε ο Όμηρος και γέμισε από παραμυθάδες η Ελλάδα!!

 

Με αυτό το χαριτωμένο πείραγμα του προέδρου  έκλεισε η μικρή τελετή.

Οι πρόσκοποι το δέχτηκαν με εύθυμη διάθεση γιατί γνωρίζουν ότι το χιούμορ είναι κλειδί που ανοίγει την πόρτα της επικοινωνίας και το χρησιμοποιούν οι έξυπνοι άνθρωποι.

Η βραδιά, βέβαια, δεν τελείωσε εδώ, είχε συνέχεια, αφού οι άνθρωποι της κοινότητας οργάνωσαν μια μορφή συμποσίου, με φαγητά και ακούστηκαν ωραίες τοπικές ιστορίες και  τραγούδια. Μια μικρογραφία των ομηρικών συμποσίων, μια εικόνα  από εκείνους του; έλληνες.

 

Αν «αναρωτιέσαι» αναγνώστη ποιος είναι ο αριθμός των προσκόπων, τότε θυμήσου πόσοι περίπου πρόσκοποι ταξίδεψαν, θυμήσου τα βιβλία που πούλησαν τα άνθη και τα κεριά που αγόρασαν και μέτρησέ τους προσεκτικά. Αν δεν «αναρωτιέσαι», τότε,  κρίμα (ς), γιατί τούτο το πρόβλημα είναι ο επίλογος τούτου του θέματος. και όλα όσα είπαμε δεν έχουν κανένα νόημα σαν δεν «αναρωτιέσαι»!!!!

Η απορία ή έρευνα ο προβληματισμός αγαπητέ αναγνώστη ανοίγει το νου και τους ορίζοντες μας. Ας λύσουμε λοιπόν το πρόβλημα. Ας βρούμε πόσοι ήταν οι πρόσκοποι από τη Χιό !!!!